توضیحات
کراس اور 718HQ مونتاژ داخل کنوود یکی از قطعات مهم در بخش الکترونیکی باند 718HQ است که وظیفه آن فیلتر و تفکیک سیگنال صوتی برای درایورهای بخش میدرنج و تویتر است.
کراس اور 718HQ مونتاژ داخل کنوود؛ مدار فیلتر میدرنج و تویتر
در یک بلندگوی سهراهه (3-Way)، هر درایور برای بازتولید محدوده مشخصی از فرکانسها طراحی شده است. بنابراین لازم است سیگنال ورودی قبل از رسیدن به درایورها به شکل مناسبی فیلتر شود تا هر بخش، محدوده فرکانسی موردنظر خود را دریافت کند.
کراس اور این کار را با استفاده از قطعاتی مانند خازن و سلف انجام میدهد.
این محصول، نسخه مونتاژ داخل و تعمیراتی کراس اور 718HQ است و برای زمانی کاربرد دارد که مدار اصلی کراس اور باند نیاز به تعویض داشته باشد.
کراس اور 718HQ چیست؟
کراس اور (Crossover) یک مدار فیلتر غیرفعال یا Passive Crossover است که در مسیر سیگنال بلندگو قرار میگیرد و فرکانسهای مختلف را به شاخههای مربوط به درایورهای مختلف هدایت میکند.
در ساختار یک باند چندراهه، این مدار اهمیت زیادی دارد؛ زیرا تویتر، میدرنج و ووفر وظایف یکسانی ندارند.
تویتر وظیفه بازتولید بخش بالایی طیف صوتی را دارد، میدرنج محدوده میانی را پوشش میدهد و ووفر وظیفه بازتولید فرکانسهای پایینتر را بر عهده دارد.
کراس اور با ایجاد فیلترهای مناسب، از ارسال انرژی فرکانسی نامناسب به هر درایور جلوگیری یا آن را کاهش میدهد.
وظیفه کراس اور 718HQ
وظیفه اصلی کراس اور 718HQ را میتوان در چند بخش خلاصه کرد:
- تفکیک مسیر صوتی میدرنج و تویتر
- کاهش انرژی فرکانسهای نامناسب برای هر درایور
- ایجاد فیلتر بالاگذر برای بخشهای موردنیاز
- ایجاد رفتار پایینگذر در شاخه مربوط به میدرنج
- کمک به ایجاد تعادل فرکانسی بین درایورها
در نتیجه، کراس اور فقط یک برد رابط نیست؛ بلکه بخشی از طراحی صوتی سیستم بلندگو محسوب میشود.
تفاوت کراس اور 718HQ با 718EX مونتاژ داخل
از نظر کاربرد، هر دو محصول برای فیلتر و تفکیک بخش میدرنج و تویتر در ساختار باندهای مربوط به خود استفاده میشوند.
اما یکی از تفاوتهای قابل تشخیص این دو نمونه، رنگ ظاهری برد و سلف است.
کراس اور 718EX مونتاژ داخل
- رنگ برد: مشکی
- رنگ سلف: طلایی / Gold
کراس اور 718HQ مونتاژ داخل
- رنگ برد: آبی
- رنگ سلف: آبی
بنابراین اگر در زمان تعمیر، ظاهر نمونه موجود روی باند برای تشخیص قطعه اهمیت داشته باشد، رنگ برد و سلف میتواند یک نشانه ظاهری مناسب برای تفکیک این دو نمونه باشد.
نکته مهم: رنگ برد یا سلف بهتنهایی مشخصکننده عملکرد الکتریکی مدار نیست. تفاوت اصلی یک کراس اور باید بر اساس مدار، مقدار قطعات، مسیرهای PCB، مشخصات درایورها و سازگاری با مدل باند بررسی شود.
برد آبی کراس اور 718HQ
یکی از ویژگیهای ظاهری این محصول، استفاده از PCB آبی است.
PCB یا Printed Circuit Board همان بردی است که قطعات الکترونیکی روی آن نصب شدهاند و مسیرهای رسانای آن ارتباط الکتریکی بین قطعات مختلف را برقرار میکنند.
در کراس اور، مسیرهای روی PCB سیگنال را از ورودی به بخشهای مختلف مدار منتقل میکنند.
به همین دلیل برد فقط یک صفحه نگهدارنده قطعات نیست؛ مسیرهای مسی روی آن نیز بخشی از مدار الکتریکی محسوب میشوند.
سلف آبی کراس اور 718HQ
قطعه قابل تشخیص دیگر در این مدل، سلف با رنگ آبی است.
سلف یا Inductor یکی از قطعات اصلی فیلترهای صوتی است و رفتار آن نسبت به فرکانس باعث میشود در طراحی کراس اور بتوان از آن برای شکلدهی پاسخ فرکانسی یک شاخه استفاده کرد.
در فیلترهای بلندگو، سلف معمولاً برای ایجاد بخش Low-Pass یا کمک به محدود کردن فرکانسهای بالاتر در یک شاخه استفاده میشود.
اما یک نکته مهم وجود دارد:
رنگ آبی سلف بهتنهایی مشخصکننده مقدار اندوکتانس آن نیست.
برای تعیین دقیق مشخصات سلف باید مقدار واقعی آن، نحوه سیمپیچی، مقاومت DC و جایگاه آن در مدار مشخص باشد.
بنابراین صرفاً از روی رنگ نمیتوان مقدار mH یا مشخصات الکتریکی سلف را تعیین کرد.
چرا کراس اور برای میدرنج و تویتر اهمیت دارد؟
میدرنج و تویتر از نظر ساختار مکانیکی و محدوده کاری با یکدیگر تفاوت دارند.
یک تویتر کوچک برای تولید فرکانسهای بالاتر طراحی شده و ارسال انرژی شدید فرکانس پایین به آن میتواند باعث فشار غیرضروری روی دیافراگم و سیمپیچ شود.
میدرنج نیز برای پوشش محدوده میانی طراحی شده و لازم نیست تمام انرژی فرکانسهای بسیار پایین یا بسیار بالا را دریافت کند.
کراس اور بین این درایورها نقش فیلتر را ایفا میکند.
به صورت مفهومی:
سیگنال ورودی → کراس اور → فیلتر فرکانسی → میدرنج / تویتر
خازن در کراس اور چه کاری انجام میدهد؟
خازن (Capacitor) یکی از مهمترین قطعات در فیلترهای پسیو بلندگو است.
رفتار خازن نسبت به فرکانس باعث میشود بتوان از آن در مدارهای High-Pass استفاده کرد.
در یک مدار سری با تویتر، خازن باعث میشود عبور فرکانسهای پایین محدود شود و فرکانسهای بالاتر آسانتر به سمت درایور عبور کنند.
به همین دلیل وجود خازن در مسیر تویتر یکی از روشهای متداول برای محافظت و شکلدهی محدوده کاری این درایور است.
البته نقطه قطع و شیب واقعی فیلتر تنها به مقدار خازن وابسته نیست و امپدانس درایور و توپولوژی کل مدار نیز در آن نقش دارند.
سلف در کراس اور چه کاری انجام میدهد؟
سلف رفتار فرکانسی متفاوتی با خازن دارد.
با افزایش فرکانس، امپدانس یک سلف افزایش پیدا میکند. به همین دلیل میتوان از آن برای ایجاد رفتار Low-Pass در یک شاخه استفاده کرد.
در مدارهای واقعی بلندگو، سلف میتواند به همراه خازن و سایر عناصر مدار، یک فیلتر دقیقتر ایجاد کند.
بنابراین هنگام تعمیر کراس اور، فقط سالم بودن ظاهری سلف کافی نیست؛ مقدار الکتریکی و وضعیت اتصال آن نیز اهمیت دارد.
آیا رنگ سلف روی صدای کراس اور تأثیر دارد؟
خیر، رنگ بهخودیخود مشخصکننده کیفیت صوتی یا مقدار سلف نیست.
رنگی که روی پوشش یا بدنه یک قطعه دیده میشود معمولاً برای شناسایی ظاهری یا ساختار فیزیکی قطعه است.
آنچه برای عملکرد الکتریکی اهمیت دارد، مشخصاتی مانند:
- مقدار اندوکتانس
- مقاومت DC
- نوع هسته در صورت وجود
- قطر سیم
- تعداد دور
- ظرفیت تحمل جریان
- نحوه قرارگیری سلف در مدار
است.
بنابراین آبی بودن سلف این مدل در درجه اول یک ویژگی ظاهری و شناسایی محصول است، نه اینکه صرفاً به دلیل آبی بودن عملکرد متفاوتی داشته باشد.
کیفیت کراس اور مونتاژ داخل
کراس اور مونتاژ داخل با هدف تعمیر و جایگزینی مدار آسیبدیده عرضه میشود.
در استفاده تعمیراتی، هدف اصلی این است که مدار فیلتر دوباره در مسیر صحیح خود قرار بگیرد و ارتباط بین بخشهای مختلف مجموعه میدرنج و تویتر برقرار شود.
با این حال، نباید صرفاً بر اساس ظاهر PCB یا رنگ قطعات، کیفیت یک کراس اور را با نمونه فابریک مقایسه کرد.
کیفیت نهایی یک مدار به عواملی مانند:
- کیفیت خازنها
- مشخصات واقعی سلف
- تلرانس قطعات
- کیفیت لحیمکاری
- ضخامت و مسیرهای PCB
- مقاومت اتصالات
- طراحی مدار
وابسته است.
علائم خرابی کراس اور 718HQ
اگر کراس اور دچار مشکل شود، ممکن است یکی از علائم زیر دیده شود:
کاهش صدای تویتر
ممکن است مسیر مربوط به تویتر دچار قطعی یا خرابی یکی از قطعات شده باشد.
کاهش صدای میدرنج
خرابی در مسیر فیلتر میدرنج یا اتصالات آن میتواند باعث کاهش خروجی این درایور شود.
قطع و وصل شدن صدا
لحیم ترکخورده یا اتصال ناقص میتواند باعث ایجاد صدای ناپایدار شود.
تغییر محسوس در تعادل صدای باند
اگر مقدار یکی از قطعات تغییر کرده باشد یا یک قطعه با نمونه نامناسب جایگزین شده باشد، پاسخ فرکانسی میتواند تغییر کند.
البته این علائم الزاماً به معنی خرابی کراس اور نیستند و قبل از تعویض برد باید خود درایورها و سیمکشی نیز بررسی شوند.
قبل از تعویض کراس اور 718HQ چه چیزهایی را بررسی کنیم؟
برای جلوگیری از تعویض اشتباه، تعمیرکار بهتر است ابتدا موارد زیر را بررسی کند:
- سلامت تویتر
- سلامت میدرنج
- سیمهای اتصال
- ترمینال ورودی
- سیم فنری
- لحیمهای PCB
- خازنها
- سلف
- مسیرهای PCB
- قطبیت ورودی و خروجی
گاهی مشکل از یک سیم قطعشده یا لحیم ترکخورده است و نیازی به تعویض کامل کراس اور وجود ندارد.
نصب کراس اور 718HQ
در هنگام نصب این برد باید چند نکته رعایت شود.
قطبیت مثبت و منفی
ورودی مثبت و منفی باید مطابق مسیر اصلی متصل شوند.
شناسایی خروجیها
مسیرهای مربوط به میدرنج و تویتر نباید جابهجا شوند.
جلوگیری از اتصال کوتاه
قسمتهای فلزی یا نقاط لحیم نباید با بدنه فلزی بلندگو تماس ناخواسته داشته باشند.
تثبیت برد
برد باید بهصورت مطمئن نصب شود تا لرزشهای بلندگو باعث ایجاد فشار مکانیکی روی اتصالات نشود.
تست پس از نصب
پس از نصب، ابتدا باند را با حجم صدای پایین تست کنید و عملکرد میدرنج و تویتر را بررسی کنید.
مشخصات فنی کراس اور 718HQ مونتاژ داخل
| مشخصه | توضیحات |
|---|---|
| نام محصول | کراس اور 718HQ مونتاژ داخل |
| کاربرد | فیلتر و تفکیک صدای میدرنج و تویتر |
| نوع مدار | Passive Crossover |
| نوع برد | PCB آبی |
| رنگ سلف | آبی |
| کاربرد | تعمیر و بازسازی باند 718HQ |
| نوع عرضه | مدار مونتاژشده |
| وظیفه | تقسیم و فیلتر فرکانسی |
| مسیرها | ورودی و خروجی بخش میدرنج و تویتر |
توجه: چون برای این نسخه مقدار دقیق خازنها و مشخصات الکتریکی سلف را جداگانه اعلام نکردهای، در این صفحه آن اعداد را از مدل 718EX کپی نکردیم. اگر مقدار قطعات این برد را هم داشته باشی، میتوان مشخصات فنی آن را دقیقتر تکمیل کرد.
تفاوت ظاهری 718HQ و 718EX مونتاژ داخل
برای تشخیص سریع این دو نمونه:
| ویژگی | 718HQ | 718EX |
|---|---|---|
| رنگ PCB | آبی | مشکی |
| رنگ سلف | آبی | طلایی |
| کاربرد کلی | فیلتر میدرنج و تویتر | فیلتر میدرنج و تویتر |
| نوع محصول | مونتاژ داخل | مونتاژ داخل |
این جدول برای صفحه فروش محصول نیز مفید است، چون در قطعات تعمیراتی مشابه، تشخیص نسخه صحیح قبل از خرید اهمیت زیادی دارد.
جمعبندی
کراس اور 718HQ مونتاژ داخل کنوود یک مدار فیلتر پسیو برای بخش میدرنج و تویتر باند است که وظیفه آن تقسیم و شکلدهی سیگنال صوتی پیش از رسیدن به درایورهاست.
این محصول برای استفاده در تعمیر و بازسازی مدار کراس اور طراحی شده و مهمترین ویژگی ظاهری آن نسبت به نمونه 718EX مونتاژ داخل، PCB آبی و سلف آبی است.
در نمونه 718EX که در محصول قبلی بررسی شد، برد مشکی و سلف طلایی است؛ در حالی که در این نسخه، برد و سلف هر دو آبی هستند.
البته رنگ قطعات را نباید با مشخصات صوتی یا الکتریکی اشتباه گرفت. عملکرد واقعی کراس اور به طراحی مدار، مقدار و کیفیت قطعات، امپدانس درایورها و نحوه اتصال آنها وابسته است.
برای تعمیرکار، مهمترین موضوع این است که مدل صحیح کراس اور با نسخه صحیح باند مطابقت داشته باشد و اتصالات میدرنج، تویتر و ورودی مثبت و منفی بهدرستی انجام شوند.





رسول صالحی –
اصلی